1. Ana Sayfa
  2. Bilim
  3. Yoğuşma Nedir? Nasıl Olur ve Nasıl Önlenir?

Yoğuşma Nedir? Nasıl Olur ve Nasıl Önlenir?

yogusma nedir nasil onlenir

Yoğuşma, atmosferdeki su buharının gaz halinden sıvı veya katı haline dönüşmesidir. Bu olayda gaz ısı kaybetmekte ve bu ısıyı çevresine vermektedir. Bu gaz halindeki yoğuşan maddenin çevreye ısı vermesi ile ortam sıcaklığında artış meydana gelmektedir. Gaz halindeki maddenin yapısında bir potansiyel enerji bulunmaktadır ve söz konusu olayla birlikte bu potansiyel enerji kinetik enerjiye dönüşmektedir. Böylece de sıcaklık artışı gözlenmektedir.

Bu süreçte genellikle gazlar sıvıya dönüştüğünden dolayı, buharlaşmanın tersi olarak da ifade edilmektedir. Buharlaşma, en kısa haliyle sıvı bir maddenin gaza dönüşmesidir. Söz konusu durumlarda form değiştiren madde kimyasal olarak bir değişikliğe uğramamakta, yalnızca fiziksel halinde değişiklik meydana gelmektedir. Çeşitli kimyasallar belirli sıcaklık ve basınçlarda bu olaya maruz kalarak orijinal gaz hallerinden sıvı hale geçebilmektedirler.

Yoğuşma Nasıl Meydana Gelir?

Yoğuşma meydana gelmesi, gaz halindeki bir maddenin kendi kaynama sıcaklığından daha düşük sıcaklıkta olan bir ortama girmesi ya da soğuk bir hava akımıyla karşı karşıya kalması sonucunda olmaktadır. Daha düşük bir sıcaklıkta karşılaşan maddenin molekülleri, enerjilerini soğuk havaya vermekte ve böylece bir araya gelerek su damlasını oluşturmaktadırlar. Böylece olay gerçekleşmekte ve su buharı yağmur olarak yere inmektedir.

Bu süreci temel alarak işleyen birçok şeye örnek olarak kombiler ve klimalar gösterilebilmektedir. Klimalar ve kombiler söz konusu olayı aktif olarak kullanmaktadır. Bununla birlikte bu süreç kimyasalların ve maddelerin damıtılmasını kullanan endüstriler için de büyük bir önem taşımaktadır. Ayrıca maddenin farklı bileşenlerinin incelenmesi ve izole edilmesi amaçlanan kimyasal deneylerde de başvurulan yollardan bir tanesidir.

Yoğuşma Nasıl Önlenir?

Yoğuşma önlenmesi; doğal havalandırma, termal hava çekişli havalandırma, mekanik havalandırma gibi yöntemlerle yapılabilmektedir. Doğal bir süreç olan bu durum, mülkler üzerinde olumsuz etkiler bıraktığından dolayı istenmeyen bir durum olarak karşımıza çıkabilmektedir. Örneğin; binalarda nemli havanın sıvıya dönüşmesi, daha fazla nem ve küfe yol açabilmektedir. Bu da kötü bir görüntü, kötü bir koku, yapının zarar görmesi gibi durumlara neden olmaktadır.

Özellikle evlerin banyoları nem problemleriyle sıkça karşılaşılan yerlerdir. Islaklık ve nem yalnızca küf için değil bazı mantarlar için de ideal bir ortam oluşturmaktadır. Hal böyle olunca bu doğal süreç istenmeyen ve zarar verici bir olaya dönüşmektedir. Bu nedenlerle insanlar bu olayın nasıl önleneceğini araştırmaktadır. Havalandırma, bu durumun önlenmesi için kolay ve işe yarayan bir yöntemdir. Peki havalandırmayı hangi şekillerde yapabiliriz?

Yoğuşma engellenmesi için ilk havalandırma şekli, doğal havalandırmadır. Sağlıklı bir ortam yaratabilmek için günde en az 15 dakika pencerelerinizi açarak bunu yapabilirsiniz. Diğer havalandırma şekli, termal hava çekişli havalandırmadır. Bu şekilde aslında havanın doğal sirkülasyonu kullanılmaktadır. Bu yöntemi kullanmak için; alt tarafta hava girişi, üst tarafta hava çıkışı olacak şekilde iki havalandırma ızagarası monte edilebilmektedir.

Bir diğer havalandırma şekli mekanik havalandırmadır. Bu yöntem, havalandırma için yetkin bir cihaz kullanmayı ifade etmektedir. Bir VMC (kontrollü mekanik havalandırma) kurarak nem sorununun önüne rahatlıkla geçilebilmektedir. Çünkü bu cihazlar hava dolaşımını yönetebilmektedir. Bütün bunların yanında uygun malzemeler seçmek de önemlidir. Örneğin; akrilik boyalar söz konusu olay doğrultusunda küf ve mantar oluşumunu önleyebilmektedir.

Yoğuşma İle Yoğunlaşma Aynı Mıdır?

Yoğuşma ve yoğunlaşma aynı durumu ifade ettiğinden dolayı bu iki kavram birbiriyle aynıdır. Bu kavramlar farklı kaynaklarda sıklıkla birbirlerinin yerine kullanılmaktadır. Bu iki kavram gaz halindeki bir maddenin soğutulduğu veya sıkıştırıldığı zaman sıvı ya da katı hale geçmesi durumunu ifade etmek için kullanılmaktadır.

Yoğuşma Hali Ne Demek?

Yoğuşma hali, yoğuşma olayını ifade etmek için kullanılan bir kavram olduğundan dolayı, aslında bu olayın bir başka ifade şeklidir. Maddenin temelde 4 hali vardır. Bunlar; katı, sıvı, gaz ve plazmadır. Bu ifadenin kullanılması söz konusu olayı, maddenin başka bir hali gibi aksettirmesinden dolayı merak edilmektedir.

Maddenin bir fazdan diğer bir faza geçmesine hal değişimi denmektedir. Örneğin; bir sıvı olan suyun, ortam sıcaklığı 0 santigrat dereceye ulaştığında donarak katı hale gelmesi bir hal değişim olayıdır. Buna donma denmektedir ve bu olayın erime, buharlaşma gibi başka türleri de vardır. İşte yoğunlaşma olayı da bu türlerden biridir. Yani maddenin bir hali değil, bir hal değişim olayıdır.

yogusma nasil onlenir

Bir Hava Kütlesindeki Su Buharının Yoğuşması Öncelikle Neye Bağlıdır?

Bir hava kütlesindeki su buharının yoğuşması öncelikle soğumaya bağlıdır. Söz konusu olayın meydana gelebilmesi için bir ısı değişikliği gerektiğini ve bu değişikliğin de ısı kaybetme yönünde olması gerektiğini belirtmiştik. Bu durumda da su buharı soğumanın etkisinde kalmalıdır ki yoğuşup gaz halden sıvı hale geçebilsin.

Su Buharının Yoğuşması Sonucu Ne Oluşur?

Su buharının yoğuşması sonucu su damlacıkları meydana gelmektedir. Yeryüzünde bulunan su ve su kaynakları aldıkları güneş ısısı ile buharlaşmaktadırlar. Bunun sonucunda su buharı meydana gelir ve gökyüzüne doğru yükselir. Bu su buharlarının bir araya gelmesiyle bulut olarak ifade edilen kümeler oluşmaktadır. Sonrasında soğuma meydana geldiğinde bu su buharı hal değişimine uğrayarak sıvı hale geçmekte ve yağmur olarak yeryüzüne düşmektedir.

Yoğuşma İçin Temel Koşul Nedir?

Yoğuşma için temel koşul, yeterli miktarda su buharı bulunması ve sıcaklıkta bir düşüş meydana gelmesidir. Daha önce de belirttiğimiz gibi bu olay, su buharlarının soğuğa maruz kalmasıyla gaz halden sıvı hale geçmesi durumudur. Bu nedenle bu olay için temelde gereken şeyler elbette gaz halindeki bir madde ve de o maddenin kendisinden daha soğuk bir ortamla karşı karşıya gelmesi olacaktır.

Yeryüzüne Yakın Yerlerde Su Buharının Yoğuşması Durumuna Ne Denir?

Yeryüzüne yakın yerlerde su buharının yoğuşması durumuna “çiy” denilmektedir. Çiy, havada bulunan nemin toprak, yapraklar vb. üzerinde yoğunlaşmasıyla meydana gelen su damlacıklarıdır. Yine yeryüzüne yakın su buharının donma noktasının altına düşmesiyle katı hale geçmesine kırağı denilmektedir. Havadaki nemin yeryüzünün hemen üzerinde yoğunlaşmasıyla da sis oluşmaktadır.

Yoğunlaşma Ne Zaman Artar?

Yoğunlaşma soğumanın artmasıyla doğru orantılı olarak arttığından dolayı, soğukluk arttığında artmaktadır. Bu olayın meydana gelebilmesi için bir soğuk hava akımına ya da sıcaklığın düşmesine ihtiyaç duyulduğunu artık biliyoruz. Su buharının maruz kaldığı soğukluk arttıkça, olayın meydana gelme hızı da artış göstermektedir.

Su Buharının Gökyüzüne Yakın Yerlerde Yoğuşması İle Ne Oluşur?

Su buharının gökyüzüne yakın yerlerde yoğuşması ile yağmur, dolu ya da kar oluşmaktadır. Bulutlardaki su damlacıklarının birleşip belli bir noktadan sonra yeryüzüne düşmesine yağmur denilmektedir. Havanın daha da soğuk olmasıyla nem buz kristallerine dönüştüğünde ise kar meydana gelmektedir.

Su Buharının Buz Toplarına Dönüşmesi İle Hangi Doğa Olayı Oluşur?

Su buharının buz toplarına dönüşmesi ile “dolu” oluşmaktadır. Dolu bulutlardaki su damlacıklarının birleştikten sonra soğuk havaya maruz kalmasıyla donmasıdır. Bunun sonucunda oluşan şekil buz topu olarak ifade edilmektedir. Bir doğa olayı olan dolu, farklı büyüklüklerde ve farklı şiddetlerde meydana gelebildiği görülebilmektedir.

Yorum Yap

Yorum Yap